اختلال در پرداخت مطالبات کالابرگ؛ فروشگاه‌ها از ادامه همکاری عقب‌نشینی کردند

به گزارش آقای اقتصاد و به نقل از خبرگزاری ایسنا بررسی‌های میدانی از افزایش مواردی حکایت دارد که در آن، فروشگاه‌های طرف قرارداد طرح کالابرگ الکترونیکی، پذیرش این اعتبار را متوقف کرده‌اند. به گفته شماری از فروشندگان، با وجود گذشت حدود ۲۵ روز از ثبت برخی خریدهای کالابرگی، مطالبات آنها هنوز تسویه نشده است.

این در حالی است که اعتبار کالابرگ برای خانوارها در سامانه فعال است، اما در عمل، برخی فروشگاه‌ها تا زمان دریافت مطالبات خود، از ادامه فروش در قالب این طرح خودداری می‌کنند. فروشندگان می‌گویند کالا را با سرمایه شخصی تهیه و در اختیار مصرف‌کننده قرار داده‌اند، اعتبار نیز از حساب خانوار کسر شده، اما وجه مربوط به فروشگاه هنوز واریز نشده است.

فشار مضاعف بر فروشگاه‌های کوچک

تأخیر در تسویه، بیش از همه فروشگاه‌های کوچک و واحدهایی را تحت فشار قرار داده که از سرمایه در گردش محدودی برخوردارند. این واحدها برای تأمین موجودی خود ناچارند کالا را نقدی یا با مهلت‌های کوتاه‌مدت از شبکه توزیع تهیه کنند؛ بنابراین بلوکه ماندن پول فروش در سامانه برای چند هفته، توان آنها را برای خرید مجدد و ادامه فعالیت کاهش می‌دهد.

اگرچه آمار رسمی و به‌روزی از تعداد فروشگاه‌هایی که در هفته‌های اخیر پذیرش کالابرگ را متوقف کرده‌اند منتشر نشده، اما مشاهدات میدانی نشان می‌دهد تأخیر در پرداخت‌ها، انگیزه بخشی از شبکه فروش را برای ادامه همکاری با طرح کاهش داده است.

شکاف میان وعده تسویه و تجربه فروشندگان

یعقوب اندایش، معاون رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، پیش‌تر اعلام کرده بود که تسویه با فروشگاه‌ها در بسیاری از موارد به‌صورت روزانه یا حداکثر ظرف چهار تا پنج روز انجام می‌شود. او تأکید کرده بود کوتاه بودن دوره تسویه برای حفظ سرمایه در گردش فروشگاه‌ها و تولیدکنندگان ضروری است.

با این حال، گزارش‌های منتشرشده در هفته‌های اخیر، روایت دیگری از وضعیت موجود ارائه می‌دهد. پیش از این نیز فروشندگانی از انتظار بیش از ۱۵ روزه و حتی در مواردی چندماهه برای دریافت مطالبات خود خبر داده بودند. اکنون مطرح شدن تأخیرهای حدود ۲۵ روزه، فاصله‌ای محسوس میان زمان اعلام‌شده و تجربه واقعی بخشی از پذیرندگان کالابرگ ایجاد کرده است.

توضیح وزارت رفاه درباره علت تأخیرها

معاون رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در تازه‌ترین اظهارات خود، بخشی از تأخیرها را ناشی از مغایرت در اطلاعات بانکی فروشگاه‌ها دانسته است. به گفته او، در برخی پرونده‌ها شماره شبای اعلام‌شده دچار مشکل بوده یا اطلاعات درگاه پرداخت با کد ملی صاحب فروشگاه همخوانی نداشته است.

او همچنین اعلام کرده در مواردی که اطلاعات بانکی بدون اشکال باشد، پرداخت‌ها پس از تأمین منابع انجام می‌شود و وزارت رفاه تلاش می‌کند به‌محض وصول منابع، حتی در ساعات شب نیز با فروشگاه‌ها تسویه کند. اندایش در عین حال یادآور شده که دوره معمول تسویه در بازار کالا بین دو تا چهار هفته است.

ابهام در زمان پرداخت مطالبات

برآیند این اظهارات نشان می‌دهد تأخیر در تسویه مطالبات فروشگاه‌ها دست‌کم دو منشأ اصلی دارد: نخست، نقص یا مغایرت در اطلاعات بانکی برخی پذیرندگان و دوم، وابستگی پرداخت‌ها به زمان تأمین منابع. با این حال، فروشندگان می‌گویند روند اطلاع‌رسانی درباره وضعیت پرونده و زمان دقیق واریز مطالبات شفاف نیست و همین موضوع بر ابهام‌ها افزوده است.

احتمال کوچک‌تر شدن شبکه پذیرندگان

ادامه این روند می‌تواند شبکه واقعی فروشگاه‌های پذیرنده کالابرگ را کوچک‌تر کند. در چنین شرایطی، خانوارها با وجود فعال بودن اعتبار خود، برای یافتن فروشگاهی که همچنان کالابرگ را بپذیرد با دشواری بیشتری روبه‌رو خواهند شد.

به نظر می‌رسد اعلام زمان‌بندی دقیق برای پرداخت‌ها، تفکیک شفاف پرونده‌های دارای نقص بانکی از مطالبات در انتظار تأمین اعتبار و همچنین تسویه بدهی‌های معوق، از جمله اقداماتی است که می‌تواند مانع خروج بیشتر فروشگاه‌ها از این طرح شود.